يحيى دولت آبادى
175
حيات يحيى ( فارسى )
امروز جامعه مللى كه تأسيس مىشود معنى حقيقى خود را در بر نداشته باشد اينمرحلهئى از مراحل زندگانى اوست كه ميپيمايد و روزى آن معنى را در بر خواهد گرفت . عنوان مجلس صلح عمومى در اواسط قرن نوزدهم مسيحى در اروپا با ابهت و عظمت گوشزد جهانيان گشت در صورتى كه آن روز تنها در صلب افكار صلحجويان بود و نشو و نما مينمود بعد از آن مراحلى پيمود و در هرمرحله از تجربههاى دانشمندان چيزى بر خود افزود تا اين وقت كه بدبختيهاى جنگ عمومى حاجتمندى به اين مؤسسه بين المللى را بيش از پيش محسوس ميسازد خصوصا كه دماغهاى مملو از تحصيلات جنگجوئى اكنون تكيده شده مخزنها از آلات و ادوات جنگ تهى گشته سرمايههاى زياد با سرهاى پرشور سوخته و يا زير خاك رفته و بالاخره دنياى سلحشورى خسته و فرسوده گشته است در اين صورت انديشه تأسيس مجمع اتفاق ملل اگر گفته شود پس از طى مراحلى كه نموده است شايد طولى نكشد كه قدم بعالم وجود بگذارد زياد دور از حقيقت نبوده باشد يعنى دنياى كنونى شايد نزديك شده باشد كه منافع مشترك خود را در توسل بذيل اين مؤسسه عالى بداند و احتياج خود را بريختن طرح اساسى صلح بادوامى احراز كند در اين صورت بر عموم ملل مخصوصا ملتهاى عقبمانده لازم است خود را از اين دائره دور نگيرند و شركت در اين اساس را موجب سعادت خود بدانند و معتقد باشند كه اگر مجمع اتفاق ملل به تمام معنى امروز صورت پذير نباشد فردا خواهد بود و دير يا زود دنيا ناچار است رو به صلح برود پس بايد مهيا و آماده بود و با پيشروان قافلهء صلح و سلامت همقدم گشت تا از واماندگان محسوب نگرديد . با اين قصد و با اين نيت با اطلاع اجمالى كه از جريان امور و از افكار صلحجويان داريم ميخواهيم ما هم در مملكت ستمديده خود وظيفه مليت خود را در اينمرحله ادا كرده باشيم اين است كه در اين مجمع گرد آمده بتبادل افكار پرداخته طرفدارى ملت خود را از جامعه ملل اظهار كرده حسن توفيق و سعادت ملت را از خداوند خواهانيم . و هم بايد تصديق كنيم كه در قرنهاى اخير بواسطه اوضاع طبيعى مملكت بواسطه سوء اداره بسيارى از حكومتهاى پيش بواسطه جريانهاى مختلف سياستهاى خارجى